شیخ حسن آل عصفور

 

شیخ حسن آل عصفور

شیخ حسن آل عصفور از علماء بنام و محمدثین ارجمند بوشهر در قرن‎ ‎سیزدهم هجری قمری است علامه و محقق بزرگ شیعه آیه الله سید محسن عاملی در کتاب مهم‎ ‎و پرارزش خود « اعیان الشیعه» درباره حسن آل عصفور بوشهری می نویسد‎: ‎

شیخ حسن فرزند شیخ حسین فرزند محمد فرنزد احمد فرزند ابراهیم‎ ‎فرزند احمد فرزند عصفور فرزند احمد فرزند عبدالحسین فرزند عطیه فرزند شبیه بحرانی‎ ‎در اوائل سده سیزدهم زندگی را اغاز کرده در کتاب « انوارالبدرین فی علماء البحرین‎» ‎مکتوب است که پدر شیخ حسین شش فرزند عالم و فاضل داشته که شیخ حسین از همه معروفتر‎ ‎است. بعد از وفات پدر به سال 1216 قمری به بوشهر مهاجرت می کند و در میان مردم از‏‎ ‎اعتبار و موقعیت عظیمی برخوردار می شود.

امامت جمعه، جماعت و تصدی امور قضا را به‎ ‎عهده می گیرد در این شهر وفات یافته و در خانه اش مدفون گردیده است. قبر شیخ حسن در‎ ‎بوشهر دارای موقعیت در خور توجهی است زیارتگاهی است که مردم به آنجا می روند و به‎ ‎خصوص مرود احترام و تجلیل بیشتر اخباریهای بوشهر می باشد.

در این بقعه کتابخانه‎ ‎معتبری وجود داشت که اکثر قریب به اتفاق کتابها، خطی و بیشتر کتب تالیف علمای آل‎ ‎عصفور بود که متاسفانه در اثر بی توجهی و گرمی و رطوبت هوا همه آن کتابها از بین‎ ‎رفت جز اندکی که به جای دیگر انتقال یافته است‎. ‎

اثار علمی او که کتاب « اعیان الشیعه » از آنها نام برده عبارت‎ ‎است‎: ‎

‎1-‎رساله عملیه مبسوط در طهارت وصلاه
‎2-‎مناسک حج
‎3-‎رساله ای در احکام روزه
‎4-‎شرح منظومه در اصول پنجگانه که پدرش شیخ حسین آنرا به نظم در‎ ‎آورده‎ ‎

دائره المعارف اسلامی می نویسد: شیخ حسین 7 فرزند داشته که 5 نفر‎ ‎از آنان عالمان دینی و دارای مناصب فقهی و قصایی و امام جمعه و جماعت بودند از جمله‎ ‎حسن که پس از مرگ پدر به بوشهر مهاجرت و آنجا سکونت می کند و به امور مدهبی مانند‎ ‎قضا و امامت جماعت می پردازد او در سال 1261 قمری مطابق با 1845 میلادی در همین شهر‎ ‎در گذشته است‎. ‎

فارسنله ناصری نیز درباره او نوشته است : جناب مستطاب صفوه‎ ‎محدثین و قدوه مدرسین عارف دقائق صحیحه علامه شیخ حسن بوشهری آل عصفور مادام الحیات‎ ‎در بوشهر به نشر احادیث و احکام شرعی مشغول بود و در سال 1260 و اندی به رحمت ایزدی‏‎ ‎پیوست‎. ‎

در جلد اول کتاب فارسنله ص 776 در ذکر وقایع سال 1254 قمری آمده‎ ‎است: و از فارس خبر رسید که جهازات جنگی دولت انگلیس داخل خلیج فارس گردید و یک‎ ‎فروند کشتی آنها در برابر بوشهر آمد و 500 نفر سرباز از کشتی پیاده شده در کوتی که‏‎ ‎خانه بالیوز انگلیسی است منزل نمودند و جناب شیخ حسن مجتهد آل عصفور و شیخ سلمان‎ ‎برادرزاده آن جناب و باقرخان تنگستانی با اهالی بوشهر ازدحام نموده تمامی سربازها و‎ ‎بالیوز را از شهر اخراج نمودند و چندین نفر از طرفین کشته گشت پس اهل جهازات انگلیس‎ ‎جزیره خارگ را تصرف نمودند و هر یک من غله و علف را به چهار برابر بهاء خریدند و در‎ ‎جزیزه خارگ انبار نمودند و سردار آنها گفته اگر سپاه ایران از تسخیر هرات دست‎ ‎برندارد تمامی سواحل فارس بلکه تمامی مملکت فارس را تصرف خواهیم کرد‎. ‎

این نکته تاریخی نشان می دهد که انگلستان اولین تجاوز خود را به‎ ‎مملکت ما با پیاده کردن نیرو به بوشهر در 163 سال پیش انجام داد.

فرمانده عملیات‎ ‎جنگ تهدید می کند که اگر ایران از تسخیر هرات دست برندارد چنین و چنان خواهیم کرد‎ ‎یعنی بدتر از چنگیزخان که اگر به مملکت و شهرها تجاورز کرده و دست به قتل و کشتار‎ ‎می زد مدعی حمایت از ملتها و داعیه حفظ حقوق انسانها را نداشت و خود را طرفدار‎ ‎عدالت و دموکراسی معرفی نمی کرد اما دولتهایی نظیر انگلستان برای تجاورزهای خود کلی‎ ‎قرون و اعصار با آن ادعاها چه توجیهی دارند‎.‎

و باز این موضوع شایان بیان است که در نخستین مداخله و تصرف‎ ‎بوشهر مردم بوشهر به رهبری و سرکردگی یک نفر روحانی و مجتهد عالی جاه پوزه متجاوز‎ ‎را به خاک می مالند و او را مفتضحانه منکوبا" و مطرودا" از خاک پاک میهن خود بیرون‎ ‎می اندازند.

صاحب انوار الدرین می نویسد: پدر شیخ حسین شش پسر داشته که همه صاحب‎ ‎فضل و دانش بوده اند و از همه مشهورتر شیخ حسن است. پس از وفات پدر به سال 1216‏‎ ‎قمری از بحرین به بوشهر مهاجرت نموده و در این شهر صاحب اعتبار بزرگی گردید. امام‎ ‎جمعه و جماعت و متصدی امر قضاء بوده و در این شهر نیز وفات کرد. در خانه اش به خاک‎ ‎سپرده شد و قبرش زیارتگاه مشهوری است تالیفات وی عبارتند از‎ : ‎

‎1-‎رساله مبسوطی در باب طهارت وصلاه
‎2-‎مناسک حج
رساله ای در صوم.‏